De laatste jaren is het aantal paren met vruchtbaarheidsproblemen dramatisch gestegen. En daarmee ook het aantal IVF-, ICSI-, en IUI-behandelingen. Steeds meer vrouwen melden zich bij mij met de vraag om begeleiding bij een protocol dat ze volgen in het ziekenhuis. Een diagnose van (onbegrepen) onvruchtbaarheid is een ingrijpend gebeuren in het leven van jonge mensen, die een grote kinderwens hebben. Het is verdrietig, frustrerend, en maakt dat men zich onzeker voelt over het goed functioneren van het eigen lichaam.

Oorzaken subfertiliteit

Bij een bepaald percentage van de koppels wordt er een duidelijk mankement gevonden, zoals endometriose, PCOS, Prematuur Ovariëel Falen (POF), afwijkingen aan de eileiders of de baarmoeder, anovulatie, luteaal defect, gewichtsproblemen, te veel sporten of stress etc. Of in geval van de man, verminderde zaadkwaliteit of -kwantiteit. In veel gevallen wordt na gynaecologisch onderzoek vastgesteld dat er “niets aan de hand” is. Zogenaamde onverklaarde onvruchtbaarheid, hetgeen vaak beter benoemd kan worden als subfertiliteit.

Verschil westerse behandeling en TCM behandeling

De westerse behandelingen van subfertiliteit richten zich met name op hormoonproduktie en de voortplantingsorganen. De Chinese Geneeswijze kijk op een holistische manier naar wat belangrijk is in het voortplantingsproces. Daarbij tellen fysieke, emotionele en spirituele aspecten een grote rol. Voor een goede vruchtbaarheid zijn er meerdere organen die een cruciale rol spelen. Het is van belang dat er een goede doorstroming van energie en bloed is, zodat deze vitale organen goed gevoed worden en hun functie .

Wat kan TCM doen voor verbetering van de vruchtbaarheid?

Het belangrijkste om een gezonde zwangerschap te bewerkstelligen, is het creëren van een goede voedingsbodem. Het lichaam van de vrouw zal aan een aantal criteria moeten voldoen om te kunnen ontvangen en om te kunnen vasthouden. Daarbij richten we onze aandacht ook op de gezondheid van de man, en zullen deze, zo nodig ook mee behandelen. Het is gebruik om een periode van drie maanden te “werken” aan die goede voedingsbodem alvorens een IVF/ICSI traject in te gaan. Althans dat is het advies. Vaak melden vrouwen zich aan voor begeleiding bij zo een traject als ze daar al mee gestart zijn. Dan alsnog kan acupunctuur, aangevuld met ondersteunende kruidenformules, van betekenis zijn voor kans van slagen. Echter, als men drie maanden van te voren start, bestaat de kans, dat het hele traject niet hoeft te worden ingezet, omdat de zwangerschap alsnog op een natuurlijke manier plaatsvindt.

De eerste voorwaarde is een goede, probleemloze menstruatiecyclus. Veel disbalansen uiten zich in een verstoorde cyclus, en de wijze waarop deze zich manifesteren, geeft een acupuncturist handvatten om inzicht te krijgen in de oorzaak van het uitblijven ven een zwangerschap. Daarnaast wordt er gebruik gemaakt van de Basal Body Temperatuurcurve (BBT) als diagnostisch middel, om zo de behandelingen goed te kunnen afstemmen. Het bevorderen van een goede eicel/zaadcelkwaliteit is primair, daarnaast ook de opbouw van een gezonde en receptieve baarmoederwand. Daarvoor is een goede hoeveelheid van Bloed en Yin nodig, voor de opbouw van de weefsels. Met acupunctuur en kruiden kunnen we zorgen voor een goede bloedstroom naar de ovaria en de baarmoeder toe. Dan is het van belang om te zorgen voor voldoende beweging en warmte in de onderbuik. Beweging en warmte voor een goede eisprong en dan de reis van het follikel door de eileiders richting de baarmoeder.

We werken samen (een aantal adviezen om thuis mee aan de gang te gaan maken onderdeel uit van de behandeling) aan het verbeteren van de hormoonhuishouding, het stimuleren van de eicelproductie, het verminderen van stress, het verbeteren van de bloedcirculatie in de buik, het reguleren van de eisprong. Verder kan het nodig zijn om bepaalde pathogenen te verdrijven, zoals Koude, Bloedstagnatie en Damp/Phlegm. Ook kunnen we behandelen op het voorkomen van een miskraam.

Het is gebruikelijk om in iedere fase van de cyclus datgene te ondersteunen, wat er dan gaande is. We onderscheiden vier fasen;

  • de menstruatie
  • de folliculaire fase
  • de ovulatiefase
  • de lutele fase

Tijdens de menstruatie wordt er behandeld op het goed stromen van het bloed. Bloed dat niet voldoende stroomt zorgt voor pijn tijdens de bloeding, dat gaat gepaard met bloedstolsels. Verder indien nodig het stoppen van de bloeding indien deze te lang duurt, of het verminderen van een te zware bloeding. ( Dit laatste kan met teveel Hitte, bloedstagnatie of een te zwakke Miltfunctie te maken hebben, hetgeen we gedurende de hele cyclus behandelen).

Tijdens de folliculaire fase bevorderen we de aanmaak van bloed en Yin om zo de vorming van de follicels en het baarmoederslijmvlies te ondersteunen. En om eventueel in geval van een tekort aan bloed te zorgen voor een vollediger bloeding. Vrouwen die weinig bloed verliezen tijdens de menstruatie, blijken daarmee te leiden aan Bloedleegte. Dat kan mede een oorzaak zijn voor het feit dat er een te lange folliculaire fase is. De ovulatie laat op zich wachten omdat het lang duurt voordat de follicels zijn opgebouwd door te weinig “voeding”.

Tijdens de ovulatie worden de voorwaarden voor een goede overgang van de Yinne (folliculaire) naar de Yange (lutele) fase bevorderd., en daarmee de eisprong. Eventuele klachten hierbij worden meegenomen.

Tijdens de lutele fase versterken we die aspecten in de fysiologie, die zorgen voor voldoende beweging en warmte om de bevruchting en de innesteling te bevorderen. Een tekort aan Yang uit zich vaak in deze fase; er is te weinig warmte en beweging waardoor de bevruchting en de innesteling worden belemmerd. Dit wordt in de Westerse terminologie een tekort aan progesteron genoemd. Een tekort aan bewegende energie kan ook zorgen voor een stagnatie of een blokkade van Qi. Dit uit zich veelal in PMS klachten. Het reguleren van dit aspect doen we dan ook in de lutele fase.